یادداشت بررسی روند تغییرات کمی و کیفی تولید فولاد ایران و دنیا تا اول سال 2014و پیش بینی آن تا سال 2018
دکتر مهندس سید تقی نعیمی-کارشناس رسمی صنایع فلزی ایران و عضو هیات علمی دانشگاه‌ها تولید فولاد خام دنیا که در سال 2012 حدود 1540 میلیون تن، در سال 2013 به حدود 1579 میلیون تن افزایش یافت.تولید فولاد خام چین در سال 2012 حدود 8/708 میلیون تن، در سال 2013 به حدود 7/777 میلیون تن افزایش یافت ، به عبارت دیگر تولید فولاد خام دنیا بدون چین که در سال 2012 حدود 2/831 میلیون تن، درسال 2013 تا حدود 7/801 میلیون تن کاهش یافت. نمودار شماره 1 روند تولید فولاد خام دنیا، ایران و . . . از سال 2000 تا سال 2013 را نشان می دهد.
روند تغییرات تولید فولاد خام دنیا، ایران، چین و مناطق مختلف دنیا تولید فولاد خام چین در سالهای 2011 تا 2013 به ترتیب حدود 45 ، 46 و 2/49 درصد فولاد خام دنیا را به خود اختصاص داده است، بعبارت دیگر چین به تنهایی در سال 2013 تقریباً معادل کلیه کشورهای دنیا فولاد خام تولید نموده است. حدود 98/0 درصد فولاد خام دنیا در سال 2013 در ایران تولید شده است.
کل تولید آهن خام مذابی که(چدن) در سال 2013 در دنیا تولید شد حدود 8/1100 میلیون تن بود. از این مقدار حدود 3/654 میلیون تن آن به تنهایی در چین تولید شده است، به عبارت دیگر حدود 61 درصد آهن خام مذاب تولیدی سال 2013 دنیا در چین تولید گردید. تولید فولاد خام دنیا بدون چین در سال 2012 نسبت به سال 2011 حدود 06/0 درصد کاهش نشان می‌داد. تولید فولاد خام دنیا بدون چین در سال 2013 نسبت به سال 2012 حدود 5/3 درصد کاهش نشان می‌دهد. روند کاهشی تولید فولاد خام دنیا بدون چین را که از 4 سال قبل تاکنون مرتباً در مقالات و سخنرانیها تکرار نمودم با توجه به اعداد و ارقام فوق تحقق یافته است. تولید چدن ایران که درسال 2011 حدود 52/2 میلیون تن بود، در سال 2013 به حدود 2 میلیون تن رسید.
 بعبارت دیگر تولید آهن خام مذاب ایران در سال 2013 نسبت به سال 2011 متاسفانه حدود 20 درصد کاهش نشان میدهد. در نمودار شماره 2 روند تولید آهن اسفنجی ایران و چند کشور عمده تولیدکننده این محصول آورده شده است.
نمودار شماره 2 : روند تولید آهن اسفنجی ایران و ... از سال 1989 تا 2014 تولید آهن اسفنجی ایران در سال 2013 نسبت به سال 2011 خوشبختانه حدود 8/39 درصد افزایش نشان می دهد در صورتی که تولید آهن اسفنجی هندوستان در سال 2013 نسبت به سال 2011 حدود 73/32 درصد کاهش داشته است. روند کاهشی تولید آهن اسفنجی هندوستان در سالهای آینده و روند افزایشی تولیدآهن اسفنجی ایران با شدت کمتری ادامه خواهند داشت، پیش بینی می‌شود بعبارت دیگر از نظر کمیت تولید آهن اسفنجی ایران از سال 2015 در دنیا بیشتر از سایر کشورها خواهد بود. از 4 سال قبل تولید آهن اسفنجی ایران با استفاده از انرژی گاز در کوره های عمودی احیاء تاکنون بیشتر از سایر کشورهای دنیا حتی هندوستان بوده است. نمودار شماره 3 روند تولید انواع آهن اسفنجی دنیا از سال 1970 تا 2012 نشان می‌دهد.
نمودار شماره 3: روند تحولات تکنولوژی تولید و مصرف آهن اسفنجی دنیا از سال 1970 تا 2012 همانطور که مشاهده می‌شود از سال 1990 تکنولوژی تولید بریکت گرم و شارژ گرم آهن اسفنجی برای تولید فولاد در هندوستان شروع شده است. استفاده از شارژ گرم آهن اسفنجی در کوره‌های قوس الکتریکی سبب صرفه جویی حدود 120 کیلو وات ساعت برق به ازای تن تولید فولاد می‌گردد، لذا هندوستان در زمان سفارش سایر واحدهای احیاء مستقیم با گاز خود در 1992 ، 2004 و 2006 از این تکنولوژی مانند کشور عربستان صعودی در سال 2007، قطر 2007 ، مالزی 2008 ، عمان 2011، پاکستان، بحرین و مصر در سال 2013 برای کلیه واحدهای احیاء با گاز در کوره‌های عمودی از سیستم شارژ مداوم گرم و تولید بریکت گرم درنظر گرفتند. مدیران غیرمتخصص و ناآشنا با تحولات تکنولوژی احیاء مستقیم باگاز در کوره‌های عمودی، منصوب شده توسط دولتهای نهم و دهم متاسفانه در زمان سفارش واحدهای تولید آهن اسفنجی برای مجتمع فولاد مبارکه، فولاد اهواز، فولاد خراسان و ... امکان شارژ گرم آهن اسفنجی در کوره‌های قوس الکتریکی و امکان تولید بریکت گرم آهن اسفنجی را درنظر نگرفتند. برای درنظر گرفتن امکان شارژ گرم آهن اسفنجی در دومگا مدول مبارکه که ظرفیت هریک از آنها حدود 5/1 میلیون تن است حداکثر بین 3 تا 4 درصد به سرمایه‌گذاری ثابت اضافه می‌شد.
 در این صورت اگر این مدیران مانند سایر متخصصین دنیا مزایای شارژ گرم آهن اسفنجی و تولید بریکت گرم آهن اسفنجی را آگاهی داشتند، مسلماً در تصمیم‌گیری مدیریتی خود مرتکب چنین اشتباه فاحشی نمی‌شدند. کشورهای پیشرفته صنعتی سالهاست از روسیه، ونزوئلا، هندوستان و ... برای تولید انواع فولاد مخصوص، بریکت گرم، آهن اسفنجی را حتی بعضی مواقع به قیمت میلگرد (یعنی بدون تبدیل آن به فولاد خام و میلگرد) خریداری می‌کنند. مزایای شارژ مداوم آهن اسفنجی در کوره‌های قوس الکتریکی را از 35 سال قبل در کتاب طرز تهیه و موارد مصرف آهن اسفنجی که به زبان آلمانی منتشر نموده‌ام و از 15 سال قبل تاکنون کراراً در سخنرانی‌ها و مقالات که به فارسی منتشر شده‌اند بیان گردید، متاسفانه مدیران منصوب شده توسط دولت نهم و دهم بعلت عدم تخصص خود به مسائل روزمرگی مبتلا بودند و از این تحولات غافل ماندند. در سال 2013 اگر 5/14 میلیون تن آهن اسفنجی تولیدی ایران را به صورت شارژ گرم در کوره‌های قوس الکتریکی همراه با حدود 3 میلیون تن قراضه و فولاد برگشتی به انواع فولاد خام جامد تبدیل می‌کردیم حدود یک میلیاردو پانصدو شصت میلیون کیلو وات ساعت برق با حفظ سقف تولید فولاد صرفه جویی می-کردیم. زیانهای تصمیمات نابجای مدیران غیرمتخصص منصوب شده توسط دولت نهم و دهم را ملت ایران سالها باید تحمل نماید.   دریافت فایل کامل همراه با نمودارها